ensignadou


Libre-disque-nouvèuta
L’Almanach des Provençaux.

Ensignadou

Nòstis emissioun
Prouvèrbi pèr l’ivèr que banejo.

La bono draio

Editouriau :
Lou Groënland

Estage de prouvençau à St-Martin de Crau.

L’Evenimen :
Bòni Fèsto de Nouvè!

Nòsti dòu
Jaume Espelly
Reinié Jalabert.

Li Gènt d’eici.
Óublidés pas Charloun!
Serado d’ivèr.

Noste doursié : la Crau.
Li jasso antico de la Crau.
La Crau aièr, vuei e deman.
Lis escrivan e pouèto qu’an canta la Crau.

Espacejado dóu barrulaire à velò.
A la Font de Vau-Cluso.

La sesoun 2008 de la Bouvino
Setanto an de bouvino

Études comtadines
Azalaïs
Lou Cansounié prouvençau

Alegre!..Alegre!..Calèndo vèn!..

L'estello di set rai e li tradicioun de Nouvè.

La Valèio de la Roia, la Valèio di Santoun.

L’óurigino di dessèr de la taulo calendalo.

Nouvè 18.

Li pampaieto d’aur.

Trin di Pastouralo Prouvençalo.

Li Pastouralo Prouvençalo.

Nouvè trufarèu en Leberoun

Louvis Matiéu Verdilhan

Dis Aup i Pirenèu
Li quatre chato de Givaudan e de Prouvènço

Trin di manifestacioun Prouvençalo.

Libre-disque-nouvèuta
L’Almanach dauphinois pèr 2009
Femna mon amor de Sèrgi Bec
Lou Diciounàri de l’Ariege

 









Un eisèmple :lou Groënland

Couneissès-ti lou Groënland, la Terro Verdo?

Es uno isclo grandarasso en fàci dóu Canada e qu’es bagnado pèr l’Oucean Atlanti e l’Oucean Arti. Es gaire pouplado qu’es, encaro pèr aro, cuberto dins sa maje part de nèu e de glaço.

La Terro Verdo a, aperaqui, 56.000 abitant, que 50.000 soun d’Inuit (Esquimò), e lis autre de Danés, bord que lou Danemarc óucupo l’isclo despièi 300 an. A pèr lengo l’inuit levantés, lou danés e l’anglés.

Emé lou rescaufamen climati, - se duro -, la Terro Verdo aura uno grando impourtanço ecounoumico que soun souto-sòu èi drud d’un fube de minarés que se poudran esplecha.

Enjusqu’aro la Terro Verdo èro un territòri autounome restaca au Danemarc, mai s’èro leva, en 1985, de la Coumunauta Éuroupenco. Un referendum vèn de se debana au Groënland lou 25 de nouvèmbre de 2008. Avié pèr toco de counsulta lou mounde sus sa desiranço mai grando d’autounoumìo interno.

Acò s’es fa sènso boumbo, sènso manifestacioun, sènso cridadisso, sènso proucès, plan-planet coume disèn nautre.

La resulto? Sus 39.000 eleitour, uno majourita de 75,54 % s’es prounounciado pèr uno autounoumìo alagardo, poudènt dins quàuqui tèms mena la Terro Verdo à l’independènci coumplèto.

Adounc l’Istòri es en camin. Es uno evoulucioun que douno à reflechi tant i’a, sus nosto boulo, de pople que barbèlon, éli tambèn, d’èstre soubeiran e de plus depèndre d’un autre estat.

Is Estat Uni, l’avèn signala, la Nacioun Lakota (es de dire Siouss) perseguis soun proujèt d’uno Republico Lakota. Dins gaire, de cavalié indian partiran de tóuti li reservo siouss, dins la nèu e lou blizar, pèr cavauca enjusqu’à Wounded Knee, dins lou Dakota de l’Adré, pèr remembra lou genoucide, perpetra lou 29 de desèmbre de 1890, pèr l’armado americano, contro la tribu dóu chèfe Big Foot, que se rendié. Bilans : 300 Indian tua (vièi, ome, femo, enfant).

L’eisèmple de la Terro Verdo èi de medita quouro sabèn la situacioun dóu Païs Basco espagnòu, de la Corso, de la Kabilìo, dóu Tibet, etc. etc.

Lou referendum que s’èi debana en Terro Verdo a counsacra lou dre à la libro-chausido de soun destin pèr lou Pople Inuit. Acò fai lingueto à bèn mai que d’un.

illustration



deco de bas de page

1086972